Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wyrażonym w wyroku z dnia 29 stycznia 2016 r. (sygn. akt VIII SA/Wa 363/15), przekształcenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę komandytową nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych („PCC”). W ocenie sądu, powyższa zasada znajduje zastosowanie także w przypadku gdy część majątku przekształcanej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością nie podlegała uprzednio PCC, np. w przypadku gdy środki pieniężne ulokowane zostały na jej kapitale zapasowym. Przedmiotowe orzeczenie ma istotne znaczenie dla podatników planujących podjęcie działań w zakresie restrukturyzacji działalności gospodarczej, w tym wykonywanej w ramach szeroko rozumianego sektora gospodarki morskiej.
ZAKRES OPODATKOWANIA PCC PRZEKSZTAŁCEŃ SPÓŁEK
Analizując powyższe orzeczenie w pierwszej kolejności wskazać należy, iż w świetle art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. k w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych („PccU”), opodatkowaniu PCC podlegają umowy spółki oraz ich zmiany, o ile powodują podwyższenie podstawy opodatkowania PCC, rozumianej jako wysokość kapitału zakładowego spółki kapitałowej albo wartość wkładów wniesionych do spółki osobowej (vide: art. 6 ust. 1 pkt 8 PccU). Ponadto, w świetle art. 1 ust. 3 pkt 3 PccU, przez zmianę umowy spółki rozumieć należy m. in. przekształcenie lub łączenie spółek, jeżeli ich wynikiem jest zwiększenie majątku spółki osobowej lub podwyższenie kapitału zakładowego spółki kapitałowej. Podkreślenia wymaga, iż w świetle art. 2 ust. 6 PccU, opodatkowaniu PCC nie podlegają umowy spółki lub ich zmiany związane z przekształceniem spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową. Przepis ten stanowi implementację do polskiego porządku prawnego regulacji Dyrektywy Rady 2008/7/WE dotyczącej podatków pośrednich od gromadzenia kapitału („Dyrektywa kapitałowa”), nakazującej państwom członkowskim Unii Europejskiej zwolnienie z opodatkowania czynności restrukturyzacyjnych spółek kapitałowych, rozumianych jako ich łączenie lub przekształcanie w inne spółki kapitałowe, a także wymiana udziałów albo akcji spółek kapitałowych oraz wniesienie do spółki kapitałowej w zamian za jej udziały albo akcje przedsiębiorstwa innej spółki kapitałowej lub jego zorganizowanej części.
PROBLEMATYKA PRZEKSZTAŁCENIA SPÓŁKI KOMANDYTOWEJ W SPÓŁKĘ Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ LUB SPÓŁKĘ AKCYJNĄ
Status spółki komandytowej na gruncie PccU, stanowi jednak źródło problematyki opodatkowania PCC przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę komandytową. O ile bowiem na gruncie art. 1a pkt 1 PccU, spółka komandytowa stanowi dla celów PCC spółkę osobową, o tyle z definicji spółki kapitałowej zawartej w Dyrektywie kapitałowej wynika, iż spółkę komandytową należy uznać za spółkę kapitałową. Praktyką polskich organów podatkowych jest traktowanie, dla celów PCC, spółki komandytowej jako spółki osobowej prawa handlowego i w konsekwencji traktowanie operacji przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę komandytową jako przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową, tj. czynności podlegającej opodatkowaniu PCC.
Stanowisko takie - w postępowaniu podatkowym na kanwie którego zapadło komentowane orzeczenie - zaprezentował również Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, który uznał, iż spółki komandytowe zaliczane są do spółek osobowych, w konsekwencji czego restrukturyzacje z ich udziałem podlegają opodatkowaniu PCC. Organ podatkowy podniósł także, iż w omawianej sprawie przekształcana spółka z ograniczoną odpowiedzialnością posiadała środki zgromadzone na kapitale zapasowym, które - stanowiąc jej majątek - nie podlegały dotychczas opodatkowaniu PCC. W konsekwencji powyższego Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie uznał, iż wyłączenie z opodatkowania przy przekształceniu środków z kapitału zapasowego spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, stanowiłoby formę unikania opodatkowania polegającą na objęciu udziałów w tej spółce powyżej ich wartości nominalnej, przeniesieniu powstałej nadwyżki na kapitał zapasowy oraz następczym przekształceniu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę komandytową. Operacja ta miałaby na każdym stadium charakter bezpodatkowy (za wyjątkiem tej części wkładu, która wniesiona zostałaby na kapitał zakładowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością), w konsekwencji czego - zdaniem organu podatkowego - w gorszej sytuacji byliby podatnicy, którzy od razu wnieśliby wkład do spółki komandytowej, gdyż taka operacja podlegałaby opodatkowaniu PCC od całej wartości wkładu.
STANOWISKO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO W WARSZAWIE
Ze stanowiskiem organu podatkowego nie zgodził się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który w komentowanym orzeczeniu stwierdził, po pierwsze, iż w sprawach opodatkowania PCC przekształceń spółek kapitałowych w spółkę komandytową należy w pierwszej kolejności stosować przepisy Dyrektywy kapitałowej. Po drugie sąd podniósł, iż z definicji spółki kapitałowej, przyjętej dla potrzeb zakresu regulacji Dyrektywy kapitałowej wynika, iż jej zakres obejmuje także spółkę komandytową, gdyż świetle art. 3 ust. 1 lit. c Dyrektywy kapitałowej, za spółkę kapitałową uznawać należy każdą spółkę, przedsiębiorstwo, stowarzyszenie lub osobę prawną prowadzącą działalność skierowaną na zysk, których członkowie mają prawo zbycia swoich udziałów stronom trzecim bez uprzedniego upoważnienia oraz odpowiadają za długi spółki, przedsiębiorstwa lub osoby prawnej tylko do wysokości swoich udziałów. W konsekwencji, WSA w Warszawie uznał, iż spółka komandytowa winna zostać uznana za spółkę kapitałową w świetle przepisów PccU, a wszelkie restrukturyzacje z jej udziałem nie podlegają opodatkowaniu PCC.
Co istotne, wyrok niniejszy wpisuje się w dotychczasową linię orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, który podobne stanowisko zajął m. in. w wyrokach z dnia 4 lipca 2014 r. (sygn. akt II FSK 1915/12), z dnia 18 września 2014 r. (sygn. akt II FSK 2259/12), z z dnia 30 czerwca 2015 r. (łącznie 21 wyroków, w tym m.in. w sprawach o sygn. akt: II FSK 1402/13, II FSK 1589/13, II FSK 1644/13), z dnia 12 sierpnia 2015 r. (sygn. akt II FSK 1646/13, II FSK 1647/13), z dnia 1 października 2015 r. (sygn. akt II FSK 1732/13), oraz z dnia 7 października 2015 r. (sygn. akt II FSK 3923/13).
Rafał Czyżyk, radca prawny
Piotr Porzycki, prawnik
„Marek Czernis Kancelaria Radcy Prawnego”
w Szczecinie
Więcej informacji znajdą Państwo na stronie www.czernis.pl
Podatki marynarskie Polska – Dania. Wymiana informacji podatkowych w 2024 roku
Konosament czarterującego – wybrane zagadnienia
Statki pod kontrolą. Inspektorzy PSC zapewniają bezpieczeństwo załóg, statków i środowiska
Podatki marynarskie: od 1 lipca 2024 roku sprzedaż na platformach internetowych a skutki podatkowe
Viaro Energy przejmuje aktywa Shell i ExxonMobil w południowej części Morza Północnego w Wielkiej Brytanii
Angielskie polisy ubezpieczeniowe – sytuacja po Brexit