Rewolucja informatyczna w portach i biznesie morskim jest jednym z wiodących trendów, który wpłynął na logistykę morską - wynika z najnowszego raportu opublikowanego przez Bank Światowy we współpracy z International Association of Ports and Harbors (IAPH).
„Rewolucja cyfrowa stała się w ostatniej dekadzie jednym z głównych czynników stymulujących zmiany w sektorze portowym i morskim” – podkreśliła we wstępie do raportu Boutheina Guermazi, dyrektor ds. Rozwoju Cyfrowego Banku Światowego.
Digitalizacja doprowadziła do integracji techniki, operatorów i procesów w globalnych łańcuchach logistycznych. Wraz ze zwiększeniem powiązań między portami i operatorami logistycznymi w transporcie morskim powstał nowy ekosystem. Funkcjonowanie poza tym systemem „stanowi znaczną niedogodność dla portów i krajów” – uważa dyrektor Boutheina Guermazi.
Raport Accelerating Digitalization: Critical Actions to Strengthen the Resilience of the Maritime Supply Chain, analizuje wszystkie aspekty zastosowania informatyzacji w morskich łańcuchach dostaw. Autorzy wskazują na korzyści z wdrożenia technologii cyfrowych w transporcie morskim. Zwracają uwagę na wnioski wyciągnięte z działania portów i żeglugi morskiej w warunkach pandemii Covid-19. Jednym z kluczowych problemów rozwiązanych na początku pandemii było zapewnienie ciągłości globalnych strumieni dostaw. Istotnym walorem raportu są studia przypadków.
Autorzy raportu podkreślają wielokrotnie, że obecnie transport morski obsługuje 90% globalnego handlu. Ostrzegają, że niewykluczone jest ryzyko kolejnych fal pandemii i możliwych zakłóceń w globalnych łańcuchach dostaw. Dlatego niezbędna jest dalsza poprawa odporności biznesu morskiego na zawirowania na rynku transportu morskiego. Potrzebne jest więc przyspieszenie procesów digitalizacji w handlu morskim i logistyce. Szeroko zakrojona cyfryzacja zautomatyzuje handel transgraniczny i ograniczy udział ludzi w procesach logistycznych eliminując transakcje w formie papierowej.
Porty morskie muszą włączyć się w te procesy jeśli nie chcą wypaść z globalnych łańcuchów logistycznych. „Niezwykle ważne jest, aby porty morskie poprawiły swoją pozycję pod względem innowacji technologicznych i integracji [z globalnymi sieciami logistycznymi – MG], zarówno w celu zapewnienia lub poprawy konkurencyjności, jak i zmniejszenia kosztów handlu międzynarodowego” – podkreślają autorzy Raportu.
Tegoroczny raport Banku Światowego i Międzynarodowego Stowarzyszenia Portów i Portów (IAPH) wykazuje, że konieczne jest usprawnienie przepływu informacji przy pomocy narzędzi informatycznych między podmiotami prywatnymi i publicznymi w całym morskim łańcuchu dostaw. Zapewni to znaczny wzrost wydajności, bezpieczniejsze i odporne na zakłócenia łańcuchy dostaw oraz przyczyni się do zmniejszenia emisji substancji szkodliwych do środowiska.
Kurs na cyfryzację. „Jeśli chodzi o cyfryzację, to kryzys związany z pandemią COVID-19 boleśnie pokazał bardzo zróżnicowany obraz sytuacji w portach na całym świecie” – stwierdził Dr Patrick Verhoeven, dyrektor zarządzający, International Association of Ports and Harbors, koordynator, World Ports Sustainability Program. Zauważył on, że tylko niektóre wiodące porty włączyły się do czwartej rewolucji przemysłowej i przekształciły się w „inteligentne” porty. Wciąż działa wiele zarządów portów, które „ledwo zrozumiały podstawy cyfryzacji i nadal zmagają się z uzależnieniem od osobistych interakcji, a transakcje w formie papierowej traktują jako normę w obsłudze statków oraz klientów dostarczających towary lądem” – twierdzi Verhoeven.
Autorzy Raportu Accelerating Digitalization… dokonali kompleksowego przeglądu najnowszych technologii stosowanych przez wiodące porty i operatorów. W obszernym opracowaniu czytelnik znajdzie informacje o wykorzystaniu i zarządzaniu big data, zastosowaniu w portach i transporcie morskim internet of things (IoT), stosowaniu w globalnych łańcuchach dostaw technologii piątej generacji (5G), wykorzystania w logistyce morskiej blockchain, a także zastosowaniu w portach dronów do transportu przesyłek i monitoringu akwenów i nabrzeży. Zwraca się uwagę na konieczność wykorzystania autonomicznych środków transportu na lądzie, wodzie i w powietrzu.
Port przyjazny. Nawiązując do bieżącej sytuacji, autorzy raportu podkreślają, że w celu wzmocnienia odporności na sytuacje kryzysowe biznes morski i logistycy muszą postawić na kilka kluczowych rozwiązań. Podstawą jest ochrona zdrowia załóg statków, pracowników portów i pasażerów. Niezbędne jest także opanowanie zarządzania w warunkach sytuacji kryzysowych. Kolejnym krokiem jest zapewnienie wymagań określonych w FAL (IMO 1965). Chodzi minimalizację kontaktów międzyludzkich w obsłudze statków i towarów przez ograniczenie do minimum dokumentacji papierowej. W dalszych krokach postuluje się usprawnienie zarządzania i obsługi klientów poprzez wdrożenie w portach innowacyjnych systemów opartych na wykorzystaniu narzędzi informatycznych. Wśród najważniejszych wymienia się: Port Community System, Port Management System, Maritime Single Window, Port Call Optimization. Jednym z warunków działania tych rozwiązań jest zapewnienie cyberbezpieczeństwa. Wdrożenie wymienionych systemów jest warunkiem koniecznym, by port był „inteligentny” (smart) oraz przyjazny dla klientów i środowiska. A przez to konkurencyjny.
Tekst i zdjęcie: Marek Grzybowski
Więcej: The World Bank, 2020. “Accelerating Digitization: Critical Actions to Strengthen the Resilience of the Maritime Supply Chain.” World Bank, Washington, DC. License: Creative Commons Attribution CC BY 3.0 IGO
Co tam panie w kontenerach? Chiny trzymają się mocno
Przemysł chemiczny UE pod globalną kroplówką. Ropa do UE płynie przez porty szerokim strumieniem
Rosja nielegalnie eksportuje zboże z okupowanych portów na Krymie i Morzu Azowskim
Anomalia w łańcuchach dostaw. Sezon przygotowań do Świąt Bożego Narodzenia 2024 rozpoczął się wyjątkowo wcześnie
Eksplozja kontenera w chińskim porcie zakłóca łańcuchy dostaw
Meksyk zwiększył dostawy ropy na Kubę mimo ryzyka amerykańskich sankcji